Waarom Vrouwen Méér Rust Nodig Hebben - en Hoe Yoga Nidra Helpt

Lieve lezer,

Werken, zorgen, moederen, voorzien. En ondertussen op tijd eten, voldoende eten, er verzorgd uitzien, jong blijven, gezien en gewenst worden. Wat dragen we toch veel, wij vrouwen. Ons bordje is vaak zó vol dat rust iets wordt wat we onszelf pas gunnen als al het andere gedaan is. En laten we eerlijk zijn: dat moment komt bijna nooit.

Ik wil je vandaag graag meenemen in een ander verhaal. Een verhaal waarin rust niet iets is wat je verdient nádat je genoeg gepresteerd hebt, maar als basis voor jouw welzijn. Simpelweg omdat je een lichaam hebt dat erom vraagt.

Niets hoeven, en toch helen

Er is een beoefening die precies dit uitnodigt: yoga nidra. In yoga nidra hoef je niets. Je hoeft jezelf niet te verbeteren, niet te repareren, niet te veranderen. Je mag gaan liggen en je overgeven aan de zwaartekracht - aan de dragende aarde onder je. Je laat je gewicht zakken en merkt misschien hoe krachtig het is om even helemaal niets te hoeven zijn, behalve wie je al bent.

Want dat is het mooie: heling vraagt niet altijd om méér doen. Soms vraagt het juist om minder. Om rusten in de heelheid die er altijd al is, ook al ben je je er niet altijd van bewust.

Yoga als terugkeren

Yoga betekent verbinding, en misschien is de diepste verbinding wel die met jezelf. Yoga gaat er niet om dat je een betere versie van jezelf wordt. Het gaat om terugkeren naar wie je in essentie al bent. Het is geen route naar iets nieuws, maar een thuiskomen bij iets wat je nooit echt verloren bent. Het is het her-inneren van jouw diepste kern.

Er wordt tegenwoordig veel gesproken over persoonlijke groei, en er zijn talloze paden om uit te kiezen: zoveel helingsmethodes, cursussen over zelfgroei, honderdduizenden meditaties die je kunt beluisteren. Maar uiteindelijk stromen alle rivieren naar dezelfde zee. Welk pad je ook kiest, als het vanuit je hart komt, brengt het je waar je wilt zijn. Er is niet één juiste weg.

Waarom jouw lichaam om extra rust vraagt

En toch is er iets belangrijks dat vaak over het hoofd wordt gezien: vrouwen hebben méér rust nodig. Niet omdat we zwakker zijn, maar omdat we anders zijn gebouwd.

In het vrouwelijk lichaam zijn de bijnieren veel actiever betrokken bij onze hormoonhuishouding. Ze ondersteunen ons hele hormonale systeem en spelen een rol in onze maandelijkse cyclus. Er wordt in ons lichaam elke maand ontzettend veel werk verzet om deze cyclus te laten verlopen - werk dat energie kost, en dus ook om herstel vraagt.

De richtlijn dat zes tot zeven uur slaap 'genoeg' is, is gebaseerd op de mannelijke fysiologie. Maar wij zijn geen kleine mannen. Ons lichaam leeft niet enkel volgens een ritme van vierentwintig uur - het circadiane ritme - maar ook volgens een langer, maandelijks ritme: het infradiane ritme. We bewegen mee met de fasen van onze cyclus, net zoals de natuur meebeweegt met de seizoenen. Het is niet meer dan logisch dat onze behoefte aan rust daarin meebeweegt.

Het opbouwen van yin

Ook de Traditionele Chinese Geneeskunde wijst hierop. Vrouwelijke hormonen zoals oestrogeen zijn nauw verbonden met wat in de TCM onze yin wordt genoemd: onze opbouwende, voedende, verzachtende energie. Yin is het koele, zachte, naar binnen gekeerde. En hoe bouwen we deze yin op? Juist. Door te rusten. Door even niets te doen.

We leven in een wereld die vooral yang is: gericht op presteren, naar buiten treden, doelen behalen - zelfs onze gezondheid willen we 'bereiken'. In zo'n wereld is het bijna een kunst geworden om yin op te bouwen. Yoga nidra is een van de mooiste en meest ondersteunende manieren die ik ken om dat wél te doen.

Rusten als investering

Zie rusten als een investering in je toekomstige zelf. En tegelijkertijd is het een zachte troost voor je verleden - voor alle momenten waarop je jezelf misschien voorbij bent gelopen. Nu rusten betekent later niet omvallen.

Het hoeft niet groots te zijn. Tien tot twintig minuten bewuste rust per dag kan al genoeg zijn om je to-do lijst iets minder overweldigend te laten voelen. Alles stroomt net wat soepeler. Je merkt misschien dat je niet langer vanuit een lege reserve leeft.

Zo veel vrouwen zitten vast in dezelfde lus: eerst mijn taken af, dán mag ik rusten. Maar wat als het andersom werkt? Wat als we juist eerst mogen rusten en herstellen, zodat we van daaruit kunnen creëren? Je mag eerst je eigen beker vullen. Een verzorger die zelf uitgeput is, heeft weinig te geven. De wereld heeft geen baat bij wat er aan het einde van de dag nog van je over is - de wereld heeft baat bij een uitgeruste jij.

Slapen is niet hetzelfde als rusten

Misschien vraag je je af: is slapen dan niet genoeg? Slaap is prachtig en onmisbaar, maar slaap is onbewuste rust. Yoga nidra is bewuste rust. Je zakt weg in de laag onder je waakbewustzijn - de plek waar we dromen, verwerken en verdiepen - en tóch blijf je aanwezig. Je rust in gewaarzijn.

Als er veel op je bordje ligt, blijft je geest 's nachts vaak doormalen. Je kunt dan wakker worden en je nog steeds moe voelen. Yoga nidra biedt je de kans om je over te geven én bewust te blijven, om te rusten in die staat van rustig gewaarzijn. Beide vormen van rust hebben we nodig.

Voorbij woorden

Wat yoga nidra precies met je doet, is lastig in woorden te vangen. Het is iets wat je moet ervaren. Yoga en Ayurveda zijn wetenschappen die zijn ontstaan uit eeuwenlange observatie - kennis die verder reikt dan wat ons denkende hoofd kan bevatten. Het is geen bewijs op papier, maar bewijs in de beoefening zelf. De enige manier om het echt te begrijpen, is door het te voelen. En voor iedereen voelt dat weer net iets anders.

Je bent niet lui

Dus als je merkt dat je meer rust nodig hebt dan de wereld je toestaat: je bent niet lui. Je bent anders afgestemd. En op het moment dat je erkent dat je éérst mag rusten om daarna pas werkelijk aanwezig, helder en veerkrachtig te kunnen zijn, verschuift er iets wezenlijks.

Bij Studio Rose Moon in Breda maak ik graag ruimte voor precies deze vorm van rust. In mijn lessen en yoga nidra-beoefeningen nodig ik je uit om te vertragen, te vertrouwen op de aarde die je draagt, en te oefenen in het niets-hoeven. Niet om iets te bereiken, maar om terug te keren naar jezelf.

Je bent van harte welkom om het zelf te ervaren.

Met warme groet,

Manoek 🤍